Bạn có đang “lắng nghe” chính mình để tìm ra hướng đi nghề nghiệp đúng đắn?

Khi đi sai hướng, ta sẽ cảm thấy bị tổn thương, bị bóc lột và sẽ gào thét đòi thay đổi. Còn khi đi đúng hướng, có thể ta vẫn sẽ gặp nhiều khó khăn trắc trở đến mức muốn gục ngã và từ bỏ, nhưng trong thâm tâm vẫn cảm thấy đủ đầy, vì cái “hướng đi đúng” đó biết cách “đón” lấy những đau khổ này để làm cho mọi thứ có ý nghĩa hơn và mở rộng tâm hồn của chúng ta.

Bạn có đang "lắng nghe" chính mình để tìm ra hướng đi nghề nghiệp đúng đắn?

Lần đầu tiên tôi tự hỏi mình về sứ mệnh cuộc đời là khi tôi vừa bước qua tuổi 30, đang là giảng viên của một trường đại học và mọi thứ lúc này với tôi đều khá ổn. Nhưng tôi lại cảm thấy ngột ngạt giữa những gò bó của cuộc sống giảng đường. Một ngày nọ, bỗng dưng xuất hiện một “giọng nói nhỏ” thì thầm trong đầu tôi, bảo tôi hãy hướng tới một điều gì đó khá là vô định và mạo hiểm, nhưng có thể sẽ phù hợp với con người thật của mình. Dù thế, tôi không chắc rằng liệu giọng nói đó có đáng tin không, liệu cuộc sống mà tôi đang cảm nhận này là thật hay chỉ trong tầm với.

Sau đó, tôi tình cờ bắt gặp một câu châm ngôn xưa nói rằng: “Hãy để cuộc đời của bạn được lên tiếng”. Tôi cảm thấy câu nói này đang khích lệ mình, và tôi cho rằng tôi hiểu được ý nghĩa của nó: “Hãy để những chân lý và giá trị cao cả nhất dẫn đường cho bạn. Hãy đạt đến những tiêu chuẩn khắt khe trong mọi thứ bạn làm”. Tôi tin rằng mình đang được khuyến khích sống một cuộc đời với mục tiêu cao cả nhất, cũng như Martin Luther King Jr., Rosa Parks hay Mahatma Gandhi.

Nhưng vì sợ nên tôi cứ bám lấy công việc dạy học của mình, dù tôi biết nó chẳng hợp với mình. Tôi đã thử dạy học sinh theo cách mà tôi nghĩ rằng những người mà tôi ngưỡng mộ cũng sẽ làm như thế. Nhưng kết quả hiếm khi tốt, và thường là buồn cười, đôi khi còn rất kì cục, vì tôi chợt nhận ra rằng mình đang thuyết giáo cho sinh viên chứ không phải là dạy chúng. Tôi chỉ đơn thuần là tìm ra một cách “cao quý” nào đó để sống một cuộc đời sai lầm và bắt chước những người mà tôi ngưỡng mộ, thay vì lắng nghe bản thân mình. Nghề nghiệp mà trước đây tôi tìm kiếm giờ đây đã trở thành một “hành động tàn nhẫn” của ý chí.

Bạn có đang "lắng nghe" chính mình để tìm ra hướng đi nghề nghiệp đúng đắn?

Giờ đây, sau khoảng 30 năm, tôi cuối cùng cũng đã tìm thấy niềm hạnh phúc thật sự khi trở thành một nhà văn, một giáo viên “lưu động” và một nhà hoạt động xã hội. Và câu nói “Hãy để cuộc đời của bạn được lên tiếng” giờ đây đã mang ý nghĩa khác đối với tôi. Tôi hiểu rằng nghề nghiệp sẽ không đến theo ý muốn của chúng ta. Nó đến từ sự lắng nghe. Sự thấu hiểu này được ẩn giấu trong chính từ “nghề nghiệp” (­vocation) – từ có nguồn gốc trong tiếng Latin, có nghĩa là tiếng nói. Tôi hiểu rằng trước khi tôi trò chuyện với cuộc đời về những thứ mà tôi muốn làm với nó thì tôi cần phải lắng nghe để hiểu được những gì mà cuộc đời muốn làm với tôi trước đã.

Tôi dần hiểu ra rằng nghề nghiệp không giống như một mục tiêu mà ta phải đạt được. Nó chính là món quà dành tặng cho chúng ta – một báu vật của bản ngã. Nghề nghiệp không đến từ một giọng nói đâu đó “ngoài kia”, bảo tôi làm điều mà tôi không muốn. Nó đến từ giọng nói “bên trong” tôi, khuyến khích tôi trở thành người mà tôi được sinh ra để trở thành.

Hóa ra, việc chấp nhận năng khiếu bẩm sinh của bản thân còn đòi hỏi nhiều cố gắng hơn việc cố gắng trở thành một ai đó. Đôi khi, tôi đáp lại nhu cầu đó bằng cách lờ đi, che giấu hoặc trốn chạy khỏi năng khiếu của chính mình. Và tôi tin rằng không phải một mình tôi như vậy.

Làm sao chúng ta có thể đi đúng hướng khi đã “mất dấu” bản thân mình? Cuộc sống được thể hiện qua những hành động và phản ứng của chúng ta, qua trực giác và bản năng, qua cảm xúc và trạng thái cơ thể, và có lẽ những điều đó còn ý nghĩa hơn cả lời nói. Nếu chúng ta có thể học được cách “đọc hiểu” phản ứng của bản thân mình, ta có thể nhận được những chỉ dẫn cần thiết để sống chân thật hơn.

Tâm hồn chúng ta chỉ thể hiện dưới sự tĩnh lặng, với điều kiện an toàn và được “mời gọi”. Nếu chúng ta chịu bỏ thời gian ra để ngồi im lặng lắng nghe bản thân, tâm hồn sẽ cho ta biết những sự thật về bản thân mình – tuy chúng sẽ khá là lộn xộn. Một khía cạnh thường bị bỏ qua trong quá trình tìm kiếm sự trọn vẹn đó là nhu cầu chấp nhận cả những thứ chúng ta không thích về bản thân, những điều chúng ta tự hào, những trách nhiệm và cả những thế mạnh của mình.”

Bạn có đang "lắng nghe" chính mình để tìm ra hướng đi nghề nghiệp đúng đắn?

Chúng ta hiểu và chấp nhận được cả giới hạn lẫn khả năng của mình. Trong nhiều năm, tôi từng nghĩ rằng việc trở thành hiệu trưởng của một trường đại học là một điều đúng đắn với cuộc đời mình, dù tôi không đủ rắn rỏi để đảm nhận vị trí này. Nhưng khi tôi chấp nhận sự giới hạn này và tìm thấy một công việc khác – nơi mà những giới hạn trong tính cách của tôi là một loại tài sản chứ không phải là gánh nặng; khi mà tôi chấp nhận việc không thể trở thành hiệu trưởng là một sự thật hiển nhiên, chứ không phải là sự thất bại. Thay vào đó, tôi cảm thấy mình như được trở về nhà, trở về với con người thật của tôi, đầy bình yên và vui vẻ.

Vậy làm sao để chúng ta biết được mình yêu thích và có khả năng làm gì? Hãy tìm chúng trong ký ức tuổi thơ của chúng ta. Khi còn nhỏ, tôi dành hàng giờ đồng hồ bên những quyển sách để hiểu được cách vận hành của máy bay. Trong một thời gian dài, tôi đã nghĩ rằng tôi muốn trở thành một phi công. Nhưng chỉ vài năm sau đó, tôi nhận ra rằng điều tôi thực sự mong muốn chính là được viết sách.

Bản năng lớn nhất của chúng ta là được phát triển thành bản ngã đích thực của chính mình, dù nó có phù hợp với hình ảnh mà mọi người nghĩ rằng chúng ta cần phải trở thành hay không. Vì khi đó, ta không chỉ tìm thấy được niềm vui mà mọi người luôn tìm kiếm, mà còn tìm được con đường đúng đắn cần phải đi. Giáo sư thần học Frederick Beuchner định nghĩa nghề nghiệp chính là “nơi mà niềm vui sâu thẳm trong bạn đáp ứng được nhu cầu sâu rộng của thế giới”. Một định hướng nghề nghiệp đúng đắn là sự kết hợp hoàn hảo giữa tính cách của một người với sự đóng góp cho xã hội của người đó.

Không chỉ có bác sĩ hay nhà truyền cảm hứng mới có thể đáp ứng nhu cầu sâu rộng của thế giới, mà các bậc phụ huynh hiểu biết, những thợ sửa ống nước giỏi, những nhà làm tóc chuyên nghiệp và cả những người bạn tốt. Và tất cả những người đó đều hiểu rằng, niềm vui từ một nghề nghiệp đích thực luôn đi kèm với những “niềm đau”.

Nhưng “niềm đau” khi được làm đúng công việc của mình sẽ thật sự rất khác với “niềm đau” báo hiệu rằng ta đang đi sai hướng – và sâu thẳm trong lòng, ta biết được sự khác biệt đó. Khi chúng ta đi sai hướng, ta sẽ cảm thấy bị tổn thương, bị bóc lột và sẽ gào thét đòi thay đổi. Còn khi đi đúng hướng, có thể ta vẫn sẽ gặp nhiều khó khăn trắc trở đến mức muốn gục ngã và từ bỏ, nhưng trong thâm tâm vẫn cảm thấy đủ đầy, vì cái “hướng đi đúng” đó biết cách gánh lấy những đau khổ này để làm cho mọi thứ có ý nghĩa hơn và mở rộng tâm hồn của chúng ta hơn.

Việc chúng ta chú trọng vào bản thân và niềm vui không liên quan gì đến sự ích kỷ. Nhà văn Kito giáo Douglas Steere nói rằng khi người xưa hỏi “Tôi là ai?” sẽ dẫn đến một câu hỏi quan trọng không kém khác là “Tôi thuộc về điều gì?”.

Khi chúng ta trả lời được câu hỏi “Tôi là ai?” chân thành nhất có thể, ta có thể kết nối với cộng đồng xung quanh mình chân thực hơn. Khi đó, ta sẽ đối xử chân thành hơn với mọi người – vì sau cùng, món quà của bản ngã chính là điều duy nhất mà chúng ta phải cho đi.

Lược dịch từ http://www.oprah.com/spirit/what-are-you-meant-to-be-doing-find-your-calling/all

%d bloggers like this: