Chờ chút nha.....

“Viết lách là chất xúc tác nghệ thuật mà tôi sử dụng để trở về với bản ngã, là cuộc hành trình xuyên suốt cuộc đời mà tôi vẫn chưa trông thấy điểm cuối cùng”.

Quyền năng chữa lành của nghệ thuật

Vì sao tôi lại gọi nó là quyền năng chữa lành của nghệ thuật ư? Bởi nghệ thuật – ở bất cứ thể dạng nào – đều không chỉ mang khả năng thiền định và xoa dịu tâm hồn, mà theo thời gian, nó còn đủ sức chữa lành một cơ thể tổn thương, ở cả mặt thể chất lẫn tinh thần.

Như cái cách mà nghệ thuật viết lách đã cứu rỗi tôi vậy. Khi mới lên 5, một tai nạn xe hơi đã khiến tôi bị kéo lê suốt quãng đường dài 200 feet khiến cả vùng mặt lẫn mí mắt của tôi bị hủy hoại. Tôi đã trải qua 15 năm sau đó cùng 20 cuộc phẫu thuật tái tạo vào tạo hình, nếm trải cuộc sống gắn liền với bệnh viện, sự tổn thương, nỗi đau đớn, sự tuyệt vọng, hình dạng xấu xí, chịu đựng sự xa lánh và trêu chọc của bạn bè.

Nhưng tại thời điểm bước vào đại học sau ca phẫu thuật cuối cùng, tôi đã quyết định “dìm” tất cả những điều đó xuống một nơi thật sâu để tiến về phía trước. Đại học là miền đất hứa đối với tôi, là nơi và là lúc tôi bắt đầu trông thấy tương lai mà ở đó, tôi được chấp nhận nhờ tài năng của mình. Tôi bén duyên với nghề báo rồi nhận về kha khá thành tựu đáng kể.

Chẳng ngờ rằng khi bước sang tuổi 50, mọi thứ của tôi lại bắt đầu sụp đổ. Cuộc hôn nhân kéo dài chấm dứt, công việc kinh doanh gặp khó khăn, sức khỏe của mẹ tôi – người mà tôi yêu thương cũng dần trở nên tồi tệ, còn cô con gái tuổi teen thì dường như đang bước vào thời kì nổi loạn. Tôi chẳng biết nên làm gì để giải quyết tất cả những rắc rối này.

Sau cùng, nhờ sự giúp đỡ của bác sĩ tâm lý, tôi biến mọi hỗn loạn trở thành câu chữ và bắt đầu sắp xếp lại từng mảnh vụn một. Tôi buộc phải quay ngược thời giạn để thấu hiểu cũng như tìm cách trở về với bản ngã chân thực nhất. Trở về với “một tôi” đúng nghĩa. Mà để làm được điều đó, việc tôi cần làm là chữa lành cơn sang chấn phức tạp tôi đã trải qua từ thuở bé.

Quyền năng chữa lành của nghệ thuật

Sang chấn phức tạp là những tổn thương đã tồn tại suốt cả một quãng thời gian dài. Nó có thể là tổn thương về thể chất, tình cảm hoặc tinh thần, hay hiển hiện như hệ quả của quá trình điều trị y tế, giống như trường hợp của tôi. Tôi – theo lời của Carl Jung – là một đứa trẻ bị tổn thương.

Carl Jung tin rằng chúng ta đều đang nuôi dưỡng một “đứa trẻ bên trong”, nó là phần chưa bao giờ lớn lên trong ta và vẫn có ảnh hưởng đối với những quyết định ta đưa ra khi trưởng thành. Nó nắm giữ mọi kí ức và xúc cảm, cả tốt lẫn xấu, từ những điều mà nó đã trải qua. Nếu đứa trẻ ấy từng chịu đựng tổn thương, đặc biệt là những tổn thương mang tính lâu dài, nó sẽ lớn lên với niềm tin rằng mình luôn ở trong vùng hiểm nguy và đưa ra quyết định dựa trên nỗi sợ hãi về sự sống còn.

Những tổn thường từ thời thơ ấu hủy hoại cảm giác an toàn của đứa trẻ ấy cả về cảm xúc lẫn tinh thần. Nếu nguyện vọng không được đáp ứng, nó sẽ trở nên thận trọng hơn hoặc sợ hãi, đó là lý do mà khi bản thể trưởng thành đối mặt với một tình huống nào đó, nỗi sợ sẽ lần nữa xuất hiện.

Đối với những đứa trẻ từng phải chịu tổn thương về thể chất, tình cảm hay tâm lý, vết thương trở nên quá lớn đến nỗi khi trưởng thành, ý thức của chúng đè nén và dần trấn áp mọi kí ức, dẫn đến những biểu hiện rối loạn chức năng cực kì nghiêm trọng.

Người trưởng thành bị chi phối một cách bí mật bởi đứa trẻ vô thức ở bên trong, khiến đứa trẻ trở thành kẻ đảm nhiệm cuộc sống của họ,” Theo Quỹ tài trợ Hậu chấn tâm lý phức tạp (The CPTSD Foundation). “Từng kinh qua nhiều tổn thương, những đứa trẻ ấy tràn đầy nỗi giận dữ và hổ thẹn, đôi khi sẽ nổi cơn thịnh nộ trước những bạc đãi mà chúng đã phải chịu đựng. Đứa trẻ bên trong chính là ống kính mà qua đó, bản thể trưởng thành đưa ra những quyết định trong đời.”

Quyền năng chữa lành của nghệ thuật

Phải đến khi 50 tuổi tôi mới nhận ra những trải nghiệm thời thơ ấu của mình đau đớn cỡ nào. Mất nhiều năm điều trị tâm lý để chữa lành, trên thực tế, tới tận bây giờ tôi mới có can đảm ghép lại từng mảnh của câu chuyện và mạo hiểm kể về nó thông qua cuốn hồi ký – Face. Tôi vẫn đang từng ngày vật lộn với những ảnh hưởng của cơn sang chấn phức tạp, thứ mà cũng mới gần đây tôi vỡ lẽ ra, rằng mình đã dành gần như cả đời để phủ nhận nó.

Trung tâm Kiểm soát Dịch bệnh Hoa Kỳ định nghĩa sang chấn phức tạp – hay căng thẳng độc hại – là “những trải nghiệm khốc liệt đã tồn tại trong một khoảng thời gian dài – có thể là nhiều tuần, nhiều tháng, thậm chí nhiều năm… Trẻ em không có khả năng chế ngự loại căng thẳng này, khiến hệ thống phản ứng căng thẳng được kích hoạt trong suốt quãng thời gian đó, dẫn đến hệ quả là những thay đổi vĩnh viễn trong sự phát triển của não bộ.”

Cách duy nhất để ngăn chặn những biến chứng này là sự can thiệp hỗ trợ sớm về mặt tinh thần và tâm lý. Như đã viết trong “Face”, tôi không nhận được điều đó từ mẹ mình, nhưng thay vào đó là sự hỗ trợ vững chắc từ cha tôi – ông dành rất nhiều tình thương cho tôi và giúp tôi đạt được thành công như hiện tại.

May mắn thay, nhiều người trong chúng ta lớn lên trong sự yêu thương và thông cảm. Đối với những ai từng trải qua sang chấn phức tạp như tôi, nghệ thuật cũng là một phương pháp chữa lành hữu hiệu trong những năm tháng trưởng thành.

Tôi đã viết về những tổn thương suốt 15 năm và sẽ còn tiếp tục viết về nó, đào sâu hơn từng lớp nghĩa của nỗi buồn, sự sầu bi và sợ hãi, lột bỏ ham muốn lẩn trốn, sự tự ti đeo bám lẫn niềm tin rằng mình không xứng đáng được yêu thương. (Điều đó chẳng đúng đâu, giờ thì tôi đã biết rồi).

Chìm đắm trong nghệ thuật – ở bất cứ loại hình nghệ thuật nào – đều có khả năng giảm thiểu căng thẳng, lo âutrầm cảm, giúp cải thiện giao tiếp, ngăn chặn sự suy giảm nhận thức và thậm chí tăng tốc độ chữa lành thể chất tại mọi thời điểm.

Nghệ thuật giúp nâng cao khả năng ứng phó cho bệnh nhân trong môi trường y học, hạ nhu cầu dùng thuốc giảm đau đồng thời giảm bớt mức độ trầm cảm và hội chứng sợ xã hội. Việc tiếp cận với nghệ thuật cũng giúp cải thiện trí nhớ, khả năng suy luận và phục hồi ở những người lớn tuổi khỏe mạnh.

Theo Trung tâm Thông tin Công nghệ Sinh học Quốc gia, có 4 loại hình nghệ thuật cụ thể đã được chứng minh là có hiệu quả trong việc giảm thiểu căng thẳng lo âu, giảm trầm cảm, nâng cao giá trị bản thân, cùng với nhiều kết quả tích cực khác, bao gồm: nghe nhạc, vẽ và các nghệ thuật thị giác tương tự, biểu đạt sáng tạo dựa trên chuyển động như khiêu vũ, và cuối cùng là văn học biểu đạt.

Tôi đã viết về những tổn thương suốt 15 năm và sẽ còn tiếp tục viết về nó, đào sâu hơn từng lớp nghĩa của nỗi buồn, sự sầu bi và sợ hãi, lột bỏ ham muốn lẩn trốn, sự tự ti đeo bám lẫn niềm tin rằng mình không xứng đáng được yêu thương. (Điều đó chẳng đúng đâu, giờ thì tôi đã biết rồi).

Quyền năng chữa lành của nghệ thuật

Đối với tôi, viết lách là chất xúc tác nghệ thuật mà tôi sử dụng để trở về với bản ngã, là cuộc hành trình xuyên suốt cuộc đời mà tôi vẫn chưa trông thấy điểm cuối cùng. Tôi vẫn đang tiếp tục viết, chữa trị vết thương và học hỏi nhiều hơn.

Ngay cả khi bạn chưa từng trải qua bất kỳ thương tổn nào thì viết lách vẫn giúp bạn giải quyết nỗi khó khăn và buồn bã hằng ngày – cả niềm vui nữa – những điều tất yếu của cuộc sống. Bạn có đang viết lách mỗi ngày? Bạn vẽ tranh, chơi nhạc cụ hoặc làm thơ chứ? Hay bạn có những hình thức nghệ thuật khác để luyện tập mỗi ngày?

Bất cứ loại hình nghệ thuật nào cũng đều có khả năng chữa lành. Tôi hi vọng rằng nếu đứa trẻ bên trong bạn từng phải chịu tổn thương, hãy đắm mình trong một hình thức nghệ thuật trị liệu nào đó có thể giúp bạn xử lý và loại bỏ những niềm tin yếu ớt đã ăn sâu bén rễ trong bạn từ thời thơ ấu.

Nguồn: https://thriveglobal.com/stories/the-healing-gifts-of-art/

%d bloggers like this: